Pankreas; karın bölgesinde, midenin arkasında, safra kesesi ve karaciğere komşu, vücudun hayati organlarından biridir.
İnce barsağın ilk kısmı olan duodenuma safra kesesi ile ortak bir kanalla açılır. Yumuşak, sarımsı renkte, 10-15 cm. uzunluğundaki organın baş, vücut, kuyruk kısımları mevcuttur.
Pankreas iki ayrı fonksiyonu yerine getirir.
Birincisi; barsak kanalına akıtılan pankreas sıvısını yapmaktır. Bu sıvı, nişastanın, proteinlerin ve yağların sindiriminde yer alan ve onları kimyasal yönden parçalayan bazı temel enzimleri içermektedir.
İkincisi; endokrin organ olarak insulin salgılar ve doğrudan kana verir. İnsulin, kan şekeri seviyesinin düzenlenmesinde ve şekerin ısı ve enerjiye çevrilmesinde son derece önemli bir hormondur. İnsulin, pankreasın her tarafına yayılmış bulunan Langerhans adacıkları adı verilen hücre grupları taraflıdan yapılır.
İnsulin yapılmasının azalmasına veya durmasına yol açan pankreas bozukluğu diyabetes mellitus olarak bilinen seker hastalığına yol açar.
Pankreasın Langerhans adacıklarında bazen tümörler gelişebilir ve insulinin fazla yapılmasına neden olurlar. Insulinin fazla miktarda yapılması kan sekeri düzeyini düşürür ve derin solunum, halsizlik, konvulsiyon ve komaya kadar giden belirtiler görülür. Tümörleri ameliyatla çıkarmak, hastalığın tedavisi için en etkili yoldur.
Pankreas, safra kesesi veya mide enfeksiyonlarından etkilenebilir ve böyle iltihaplanmalar sonucu sarılık meydana gelebilir . Kanserin organa yayılmış olması da sarılığa yol açabilir.
Akut pankreatit, bakterilerin organa direkt yayılmasından veya pankreas kanalının tıkanması sonucu güçlü sindirim enzimlerinin geri dönmesiyle oluşabilir. Karında şiddetli ağrı, kusma, kanama, solgunluk ve şok ile beliren bir tablo vardır. Akut Pankreatitde hasta yatak istirahatine alınır, kan verilir, akut devre geçene kadar ağızdan beslenme durdurulur, damardan beslenmeye başlanır. Pankreas sekresyonunun inhibe edilmesi, pankreasın dinlenmesi için burun yoluyla mide sıvısı devamlı çekilir. Ağrıyı dindirmek için ilaçlar verilir. Şartlar elverdiği zaman hasta uygun bir beslenme rejimine alınır.
İnce barsağın ilk kısmı olan duodenuma safra kesesi ile ortak bir kanalla açılır. Yumuşak, sarımsı renkte, 10-15 cm. uzunluğundaki organın baş, vücut, kuyruk kısımları mevcuttur.
Pankreas iki ayrı fonksiyonu yerine getirir.
Birincisi; barsak kanalına akıtılan pankreas sıvısını yapmaktır. Bu sıvı, nişastanın, proteinlerin ve yağların sindiriminde yer alan ve onları kimyasal yönden parçalayan bazı temel enzimleri içermektedir.
İkincisi; endokrin organ olarak insulin salgılar ve doğrudan kana verir. İnsulin, kan şekeri seviyesinin düzenlenmesinde ve şekerin ısı ve enerjiye çevrilmesinde son derece önemli bir hormondur. İnsulin, pankreasın her tarafına yayılmış bulunan Langerhans adacıkları adı verilen hücre grupları taraflıdan yapılır.
İnsulin yapılmasının azalmasına veya durmasına yol açan pankreas bozukluğu diyabetes mellitus olarak bilinen seker hastalığına yol açar.
Pankreasın Langerhans adacıklarında bazen tümörler gelişebilir ve insulinin fazla yapılmasına neden olurlar. Insulinin fazla miktarda yapılması kan sekeri düzeyini düşürür ve derin solunum, halsizlik, konvulsiyon ve komaya kadar giden belirtiler görülür. Tümörleri ameliyatla çıkarmak, hastalığın tedavisi için en etkili yoldur.
Pankreas, safra kesesi veya mide enfeksiyonlarından etkilenebilir ve böyle iltihaplanmalar sonucu sarılık meydana gelebilir . Kanserin organa yayılmış olması da sarılığa yol açabilir.
Akut pankreatit, bakterilerin organa direkt yayılmasından veya pankreas kanalının tıkanması sonucu güçlü sindirim enzimlerinin geri dönmesiyle oluşabilir. Karında şiddetli ağrı, kusma, kanama, solgunluk ve şok ile beliren bir tablo vardır. Akut Pankreatitde hasta yatak istirahatine alınır, kan verilir, akut devre geçene kadar ağızdan beslenme durdurulur, damardan beslenmeye başlanır. Pankreas sekresyonunun inhibe edilmesi, pankreasın dinlenmesi için burun yoluyla mide sıvısı devamlı çekilir. Ağrıyı dindirmek için ilaçlar verilir. Şartlar elverdiği zaman hasta uygun bir beslenme rejimine alınır.