Kortizol, özellikle stres durumunda böbrek üstü bezleri tarafından salgılanan, kan şekeri seviyesinin düzenlenlenmesinde, yağ, karbonhidrat ve protein metabolizmasında görev alan bir hormondur. Kortizol düşüklüğü kadınlarda erkeklere göre sık görülür ve bitkinlik, depresyon, endişe gibi belirtilerle kendini gösterir.
Normal Kortizol Değerleri Nedir?
Kortizol değerleri günün ilk saatlerinde en yüksek değerlerdedir. Gece saatlerinde en düşük seviyesine iner.
Yetişkinlerde normal kortizol seviyesi şöyle olmalıdır: (farklı laboratuvarlarda aralıklarda değişiklikler olabilir)
Sabah: 0,25-0,60 mikrogram/desilitre Öğlen: 0,08-0,20 mikrogram/desilitre Akşam: 0,04-0,13 mikrogram/desilitre Gece: 0,02-0,07 mikrogram/desilitre Kortizol Düşüklüğü Belirtileri
Kortizol eksikliği bazı vücut fonksiyonlarının yetersiz çalışması sonucu şu belirtilerle ortaya çıkar:
Zihin bulanıklığı Bitkinlik Depresyon Anksiyete (kaygı) Kan şekerinde düzensizlik (hipoglisemi gibi) Uyku düzeninin bozulması Tansiyon düşüklüğü Bağışıklık sisteminin zayıflaması Vücutta sık iltihap görülmesi Mide bulantısı Ateş basması Kortizol Düşüklüğü Nedenleri
Addison Hastalığı
Addison hastalığı, böbrek üstü bezlerinin hasar görmesiyle kortizol ve aldosteron hormonlarının yeteri kadar üretememesi sonucu ortaya çıkan bir hastalıktır.
Hipofiz Bezinin Hasar Görmesi
Kanser veya kafa travması sonucu hipofiz bezi zarar görebilir. Bu da böbrek üstü bezlerini etkileyerek kortizol düşüklüğüne neden olabilir.
Verem Hastalığı
Verem böbrek üstü bezlerine zarar vererek kortizol düşüklüğüne neden olabilir.
Diğer Nedenler
AIDS hastalığı Konjenital adrenal hiperplazi (bir enzim bozukluğu) Amiloidoz Sarkoidoz Adrenolökodistrofi Kortizol Düşüklüğü Tedavisi
Kortizol seviyesi normal değerine göre çok az düşükse, genelde herhangi bir tedavi gerekmez. Daha düşükse, doktorunuz böbrek üstü bezlerinde bir sorun olduğunu düşünecek ve bunun için ek testler yapacaktır.
Kortizol düşüklüğü tedavisi altta yatan nedenin bulunması ile başlayacaktır.
Hidrokortizon Tabletleri
Hidrokortizon tabletleri muhtemelen doktorunuz tarafından reçeteyle verilecektir. Bu ilaç kortizol seviyesini normal değerlerine getirecektir. Hasta bu tabletleri kullandığı sürece normal yaşamına devam edebilecektir.